28 czerwca 2010

Odwiedziła nas amerykańska dziennikarka, Erin Einhorn, której książka "Ukryte stronice. Opowieść o jednym domu, dwóch rodzinach i Holokauście" właśnie ukazała się nakładem wydawnictwa ZNAK. Książka w dużej mierze opowiada o Bedzinie, z którego pochodziła jej matka. 

Erin, kilka lat temu spędziła czas w Polsce, aby poznać polskie losy swojej rodziny przerwane przez Holocaust.  Podczas pobytu w Będzinie towarzyszył jej, bezsprzecznie najlepszy fachowiec w kwestii Żydów będzińskich - Jarosław Krajniewski, który jest w radzie naszej Fundacji. Zostały mu poświęcone fragmenty w książce.

Erin promuje swoją książkę w Krakowie, na Festiwalu Kultury Żydowskiej.

Jesteśmy zaszczyceni, ze dotarła do Domu Modlitwy Cukermana. 

27 czerwca 2010, Kraków - Będzin

Gazeta Wyborcza, Jacek Madeja: Krakowski festiwal przyjechał do Będzina

4 lipca 2010, Karków - Będzin

FESTIWAL KULTURY ŻYDOWSKIEJ W KRAKOWIE

Fundacja Brama Cukermana, w ramach Festiwalu organizuje wycieczki po BĘDZINIE!!!!!

Pierwszy raz w historii najsłynniejszy na świecie Festiwal Kultury Żydowskiej zawita do Będzina. W ramach Festiwalu Fundacja organizuje 2 wycieczki 

Ukryte dziedzictwo. Śladami będzińskich Żydów.

Plan wycieczek:

START - Kraków - godz. 8.00, zbiórka na ul. Józefa 36

Będzin - godz. 9.45, parking pod Lidlem (ul. 11 Listopada)

Zwiedzanie:

1. Starówka (kuczki, kamienice, bramy - ślady, były cmentarz)
2. Wzgórze Zamkowe (miejsce po Synagodze)
3. Kirkut w Będzinie
4. Brama Cukermana - dawny Żydowski Dom Modlitwy
5. Dalsza część miasta: Synagoga Mizrachi (bez wejścia do środka), ul. Modrzejowska
6. Nieistniejący kirkut na ul. Sieleckiej + rampa kolejowa z macew
7. Getto (w tym bunkier w którym zginęła Fruma Płotnicka)

Podczas zwiedzania miasta informujemy także o szlaku upamiętniającym przedwojenne przedsiębiorstwa: Hurtownia Manufaktury:
www.hurtowniamanufaktury.pl

W WYCIECZKACH MOŻNA UCZESTNICZYĆ PRZYŁĄCZAJĄC SIĘ Z KRAKOWA LUB Z BĘDZINA

wstęp: wolny

z Krakowa koszt przejazdu 100 zł

19 Czerwca, WOJEWÓDZKI PARK KULTURY I WYPOCZYNKU- POLA MARSOWE, GODZ. 21:00

WEJŚCIE NA POLA MARSOWE OD GODZINY 19:00,wstęp wolny

Plenerowy spektakl "Skrzypek na dachu" w wykonaniu Teatru Rozrywki (Chorzów), podczas którego organizacje związane z dziedzictwem żydowskim przedstawią swoją działalność pod wspólnym hasłem "Szalom Śląskie".

Więcej o "Skrzypku na dachu" KLIKNIJ

SERDECZNIE ZAPRASZAMY!!!!

15 Maja 2010

Serdecznie zapraszamy do Będzina na Noc Muzeów: szczegóły: Starostwo Powiatowe w Będzinie

DOM MODLITWY CUKERMANÓW również czynny w godz. 19.00 - 22.00, w tym dniu obiekt nieczynny w godzinach 15.00-19.00

3 MAJA 201, Dąbrowa Górnicza

Kolejne miasto Zagłębia Dąbrowskiego dołączyło do naszego autorskiego szlaku przedwojennych przedsiębiorstw  "Hurtownia Manufaktury". Spacerując ulicami: 3 maja, Okrzei, Kościuszki, Sienkiewicz oraz Sobieskiego w Dąbrowie Górniczej dowiadujemy się co w dany miejscu znajdowało się przed II Wojną Światową. W centrum miasta znajduje się ponad 20 szyldów. Mapę "Hurtowni Manufaktury" w Dąbrowie Górniczej możemy prześledzić na początku ul. 3 Maja, w gablocie przy schodach do Centrum Handlowego "Pogoria". Małe mapki dostępne są w punktach informacji, w Muzeum Sztygarka, a także na stronie www.hurtowniamanufaktury.pl

Szlak "Hurtownia Manufaktury" powstał we współpracy z Urzędem Miejskim w Dąbrowie Górniczej. Dziękujemy!!!

Mapa szlaku "Hurtownia Manufaktury" na ul. 3 maja w Dąbrowie Górniczej 

 DNI OTWARTE W DOMU MODLITWY CUKERMANA PO RENOWACJI :

10 grudnia 2009 

W siedzibie Fundacji "Brama Cukermana" odbyło się spotkanie organizacji pozarządowych i osób zajmujących się ochroną dziedzictwa żydowskiego w województwie śląskim. Spotkanie miało na celu wzajemne poznanie, wymianę doświadczeń, a także określenie ram przyszłej współpracy.

Uczestniczyli:

Fundacja "Brama Cukermana", Będzin

Stowarzyszenie Pamięć-Zikaron, Gliwice (Bożena Kubit)

Dariusz Walerjański, Zabrze, Współpracownik Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie (dział dokumentacji zabytków), Fundacja Brama Cukermana

Fundacja Or Chaim, Katowice (Jarosław Banyś, Zofia i StanisławKusztal)

Stowarzyszenie Jerusza-dziedzictwo, Wodzisław Śląski (Grzegorz Meisel)

Tarnogórska Fundacja Kultury i Sztuki, Tarnowskie Góry (Karol Piekarski wraz z członkami Fundacji)                                     

Spotkania - Rymanów, Adam Loren, Michał Lorenc                                                                                                        

Małgorzata Płoszaj, Rybnik                                                                                                                                                

Adam Marczewski, Administrator województwa opolskiego i śląskiego Programu Multimedialnego "Wirtualny Sztetl" Muzeum Historii Żydów Polskich w Warszawie

9-10 grudnia 2009

Dziękujemy Prezydentowi Miasta Sosnowiec oraz Urzędnikom za pomoc i możliwość realizacji szlaku Hurtownia Manufaktury. Mamy nadzieję, że szlak przyczyni się do uatrakcyjnienia oferty turystycznej i edukacyjnej miasta.

Montaż tablic upamiętniających przedwojenne przedsiębiorstwa w Sosnowcu w ramach projektu Hurtownia Manufaktury.

Po roku projekt Hurtownia Manufaktury doczekał się kontynuacji w Sosnowcu. W ubiegłym roku, w grudniu,  powiesiliśmy 27 tablic nawiązujących grafiką, a przede wszystkim zgodnych z historią, w Będzinie. Tablice mówią o tym, co było w danym miejscu w dwudziestoleciu międzywojennym. Jakie były sklepy, przedsiębiorstwa, usługi. To wszystko przetrwało rok! (tzn. tablice dalej wiszą na kamienicach w centrum miasta, nie zostały zniszczone!). Tworzą szlak turystyczny dla mieszkańców i przyjezdnych.

Sosnowiec jest więc drugim miastem, gdzie możemy dowiadywać się  o historii i charakterze miasta z kamienic. Zachęcamy do ziwedzania maista szlakiem Hurtowni Manufaktury. Tablic w mieście na początek jest 20. Charakter przedsięwzięć jakie uwieczniliśmy na tablicach wskazuje na wielokulturowość przedwojennego Sosnowca. Na jednym, niedużym terenie mieszkali, przede wszystkim Żydzi i Polacy. To o ich zajęciach i usługach dowiadujemy się z tablic szlaku.

Więcej na www.hurtowniamanufaktury.pl (na stronie mapka ze szlakiem do pobrania!)

8 grudnia 2009 (WTOREK), godz. 10.30, Sosnowiec, ul. Dęblińska 1, Old Central Pub

KONFERENCJA PRASOWA informująca o projekcie Hurtownia Manufaktury

RUSZAMY Z HURTOWNIĄ MANUFAKTURY W SOSNOWCU

Grzegorz Dąbrowski (Rzecznik Prasowy UM Sosnowiec), Grzegorz Onyszko, Paweł Dusza (Naczelnik Wydziału Kultury i Sztuki UM Sosnowiec), Karolina i Piotr Jkaoweńko

Paweł Dusza

Pierwsza tabliczka na ul. Dęblińskiej 1 w Sosnowcu powieszona!!!

Przed wojną "Mechanik maszyn biurowych", obecnie m.in. oddział PTTK

10 listopada 2009

W dawnym żydowskim Domu Modlitwy w Bramie Cukermana miała miejsce komisja odbiorcza prac renowacyjnych prowadzonych przez konserwator Agnieszkę Trzos.

W komisji udział wzięli:

Barbara Klajmon - Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków

Małgorzata Lachowska -  Zastępca Śląskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków

Adrian Poloczek - konserwator, rzeczoznawca

Adam Lazar - Starosta Będziński

Agnieszka Trzos -  konserwator

Przedstawiciele Fundacji Brama Cukermana: Karolina i Piotr Jakoweńko, Jakub Lubomski

Dziennikarka Polskiego Radia Katowice - Ewelina Kosałka

Ponda dwumiesięczna praca kilku osób, które zajmowały się renowacją polichromii, zakończyła się sukcesem! Prace remontowe dalej trwają, dlatego otwarcie obiektu zaplanowane jest na początek 2010 roku.

Dziękujemy Śląskiemu Wojewódzkiemu Konserwatorowi Zabytków za dotację na prace renowacyjne. Dzięki sfinansowaniu prac konserwatorskich udało nam się  ocalić polichromie od zniszczenia, jednocześnie dawny Dom Modlitwy Cukermana stał się jednym tego typu, odrestaurowanym, obiektem w województwie śląskim.

8-10 października 2009, Będzin

II Międzynarodowe Forum Rekonstrukcji Obiektów Historycznych w Będzinie

kliknij: PROGRAM

Po raz drugi będzińskie Stowarzyszenie na Rzecz Ochrony Dziedzictwa Przyrodniczego i Kulturowego „Moje Miasto”  wraz ze Stowarzyszeniem Ratujmy Kościół na Górce, Starostą Będzińskim Adamem Lazarem i  Prezydentem Miasta Będzina Radosławem Baranem, organizują w dniach: 8 - 10 października 2009 roku, II Międzynarodowe Forum Rekonstrukcji Obiektów Historycznych. Patronat honorowy nad Forum objęli Marszałek Województwa Śląskiego Bogusław Śmigielski , Biskup Sosnowiecki ks. dr Grzegorz Kaszak oraz Poseł na Sejm Grzegorz Dolniak.

W tym roku poświęcone ono będzie architekturze sakralnej. Nikogo nie trzeba przekonywać, jak trudna, złożona i kosztowna jest rekonstrukcja zabytkowych obiektów sakralnych, a wśród nich zwłaszcza świątyń.
 
Powód zainteresowania tą problematyką właśnie w bieżącym roku jest szczególny. Otóż, kościół św. Trójcy w Będzinie został przez kadrę naukową z Wydziału Budownictwa Politechniki Śląskiej w Gliwicach wybrany "Zabytkiem roku 2009". Tej wspaniałej XIV-wiecznej budowli poświęcili oni cały obecny rok. W tym czasie przygotowany zostanie, po przeprowadzeniu niezbędnych badań i ekspertyz, dokładny projekt remontu kościoła. Uczestnicy Forum gościć będą w tej świątyni późnym popołudniem w drugim dniu konferencji , 9 października. Niewątpliwą atrakcją będzie w tym dniu inscenizacja na temat historii Kościoła św. Trójcy.
 
Nim jednak uczestnicy Forum tam trafią, to czeka ich jeszcze sporo pracy. W pierwszym dniu konferencji  w salach Pałacu Mieroszewskich odbywać się będzie bowiem jego część naukowa- seminaryjna. Udział w niej będzie możliwy, po wcześniejszym zgłoszeniu się do organizatorów. Przewidziana będzie również specjalna wystawa, przygotowana przez współorganizatorów  z Chorwacji.
 
W drugim dniu Forum obrady przeniosą się w gościnne mury Starostwa Powiatowego w Będzinie, gdzie odbywać się będą, jak w ubiegłym roku, w sali sesyjnej przy ul. Sączewskiego 6. Przewidziano 4 otwarte, sesje referatowe o zróżnicowanej tematyce, takiej jak: krajobrazy i obiekty sakralne, rewitalizacja średniowiecznych miast i miasteczek, obiekty historyczne, rozwój funkcji turystycznej. Ostatnia część przeniesie się na Wzgórze Zamkowe i dotyczyć będzie kościoła św. Trójcy.
 
W trzecim dniu konferencji  uczestnicy udadzą się w teren, na sesję terenową. Pierwszym jej punktem będzie Zamek i rynek w Olsztynie, potem  kościół św. Idziego w Zrębicach. Następnie przez Złoty Potok i Janów udadzą się oni do Sanktuarium Matki Boskiej Leśniowskiej. Potem będą jeszcze Żarki, Myszków, a na końcu Siewierz, gdzie zwiedzą najstarszy kościół w Zagłębiu p.w. św. Jana Chrzciciela, by „wylądować” w końcu na zabytkowym siewierskim rynku.
 
Odbywające się przez trzy kolejne październikowe dni Forum ma na celu wymianę doświadczeń projektantów, administratorów i użytkowników obiektów i miejsc historycznych. Udział  w nim zapowiedzieli najwybitniejsi specjaliści krajowi i goście zagraniczni. Impreza przyciągnie również, podobnie jak w roku ubiegłym, wielu pasjonatów  zainteresowanych najnowszymi trendami ochrony zabytków.  Partnerami Forum są: Stowarzyszenie Ratujmy Kościół na Górce, regionalne Forum dla Zagłębia Dąbrowskiego oraz Fundacja Brama Cukermana.  Serdecznie zapraszamy!

PROGRAM GÓRNOŚLĄSKICH DNI DZIEDZICTWA 2009

4 października 2009

W ramach Górnośląskich Dni Dziedzictwa (do których zostaliśmy zaproszeni, jako impreza towarzysząca) zapraszamy na wycieczkę plenerową oraz pokaz filmowy:

Ukryte dziedzictwo. Śladami będzińskich Żydów
(wycieczka po Będzinie)
start: godz. 11, Dworzec PKP Będzin Miasto (ul. Małachowskiego)

godz. 17.00 projekcja filmu:
PO-LIN. Okruchy pamięci, reż. Jolanta Dylewska (dystrybutor: Fundacja Promocji Kina Film Polski)

miejsce pokazu: Starostwo Powiatowe w Będzinie
ul. Sączewskiego 6

Udział w imprezie jest bezpłatny 

trailer do filmu PO-LIN

Pokaz filmu PO-LIN. Okruchy pamięci, to dopiero drugi na terenie Województwa Śląskiego. Dlatego warto zobaczyć, to wzruszające, autentyczne dzieło - o przeszłości tak bardzo podobnej do przeszłości "Miasteczka Będzin"

PO-LIN to w języku hebrajskim nazwa Polski. Słowa te, oznaczające „tu zamieszkamy”, zostały wypowiedziane przez przybywających do naszego kraju Żydów, którzy uciekali z Niemiec przed pogromami i zarazami. Tak głosi XIII-wieczna legenda.

„PO-LIN”, dokument cenionej operator Jolanty Dylewskiej, prawie w całości oparty jest na materiałach archiwalnych - efekcie wieloletnich poszukiwań na całym świecie. Autorami tych unikalnych nagrań byli Żydzi, którzy wyemigrowali do USA, ale w latach trzydziestych XX wieku przyjeżdżali do Polski, by odwiedzić swoich krewnych. Często przywozili ze sobą kamery. Te amatorskie filmy pokazują codzienne życie Żydów w przedwojennej Polsce, ocalając dla nas kawałek historii, która minęła bezpowrotnie po wrześniu 1939 roku.

Jolanta Dylewska odwiedziła z kamerą 19 miejsc, z których pochodziły oryginalne nagrania, odnajdując przy okazji ostatnich żyjących świadków tej epoki.

Komentarz do filmu, czytany w polskiej wersji językowej przez Piotra Fronczewskiego, powstał dzięki Księgom Pamięci (Sifrei Zikaron), pisanym przez tych, którzy ocaleli. W wyniku żmudnych poszukiwań, za sprawą informacji z ksiąg i wspomnień polskich świadków, pamiętających czasy koegzystencji z Żydami, autorce udało się zidentyfikować wielu bohaterów amatorskich filmów.

„Po-lin” to poruszające spojrzenie na świat, który odszedł na zawsze, zmieciony z powierzchni ziemi przez wojenną zawieruchę. Przed wojną w Polsce mieszkało 3,5 miliona Żydów, blisko 10 procent ludności kraju. Tu rodzili się i umierali. Kochali, modlili się i cierpieli. Tu była ich ojczyzna. Po-lin...

Źródło: http://www.stopklatka.pl/film/film.asp?fi=34349&sekcja=1

Zapraszamy 1 sierpnia o godz. 16.45 do Sosnowca - Zagórza:

13 lipca 2009

Właśnie otrzymaliśmy list gratulacyjny z Muzeum Galicji w Krakowie! Coraz głośniej o nas, co ami potwierdzają. Z pewnością w przyszłości będziemy współpracować!

http://www.galiciajewishmuseum.org/

3 lipca 2009

Wycieczka z Panem Longinem Szkutnikiem - cenne ślady żydowskie na będzińskiej starówce widziane oczami małego chłopca.

Pan Longin opowiedział nam o swoim życiu w kamienicy przy ul. Berka Joselewicza. Dowiedzieliśmy się o studni, która wykopana była w piwnicy, gdzie trzymano "żydowskie księgi" (również ukrywano się w czasie wojny). Najprawdopodobniej, jak pamięta Pan Longin, z tej piwnicy prowadził podziemny korytarz aż do Synagogi na Górze Zamkowej. Studnia, po wojnie została zasypana, księgami z hebrajskim pismem palono w piecach. W owej kamienicy na I pietrze znajdowała się bóżnica. Pan Longin pamięta piękne malowidła, jakie były na ścianach. Na dole budynku była piekarnia, obok stała kamienica, której dzisiaj nie ma.

Żydzi, przed eksmisją do getta, ukrywali swoje majątki. Pan Longin wspominał, jak to już po wojnie, potrafili po nie wrócić. "Skarby" wmurowywali w ściany, piece. Tak aby nikt się nie domyślił. Po cichutku, pod nieobecność mieszkańców kamienicy, zabierali co ich

Wszystkie nasze wcześniejsze domysły na temat kuczek budowanych na święto Sukkot zostały potwierdzone. Te rozpadające się drewniane budy, to pozostałość po tamtej kulturze i religii. Pokazał nam również, w miarę dokładnie, granice pierwszego będzińskiego kirkutu na Zawalu.

Opowiadał, że takiego brudu i dziadostwa przed wojną w Będzinie nie można było uświadczyć. Żadnych komórek, garaży, które psują zabudowę starówki. Niestety teraz ze zgrozą patrzymy na mieszkańców, brud i chaszcze, za które się wstydzimy przyprowadzając turystów. Oni chętnie usiedli by na ławce, wypili herbatę, delektowali się historią miejsca...

Całą wiedzą od Pana Longina podzielimy się w publikacji Świadkowie Historii, nad którą pracujemy.

1 lipca 2009

Nasza Fundacja zaproszona została do wzięcia udziału w Górnośląskich Dniach Dziedzictwa! 4 października będzie można zwiedzać miasto szlakiem Świadków Historii i szlakiem Hurtowni Manufaktury. Szykujemy również filmową niespodziankę!

http://www.gornoslaskie-dziedzictwo.com/

CZERWIEC / LIPIEC 2009
owocne wakacje

Zaczęło się od wycieczki dla nauczycieli zrzeszonych w WOMie w Katowicach, których 23 czerwca zapoznaliśmy z Żydowską spuścizną w Będzinie. Byli zafascynowani ogromem judaików, miejsc pamięci, a także naszym zaangażowaniem w promocję miasta i dbałość o pamięć.

Tydzień później zadzwonił do nas Pan Longin Szkutnik, który życie spędził w Będzinie. Jest Świadkiem Historii, który, jako pierwszy, oprowadził nas śladami swojego dzieciństwa - biednego i smutnego, spędzonego na Rynku Rybnym. Zafascynowani historią Pana Longina, mamy coraz więcej do opowiadania przyjezdnym. Wykorzystujemy wiedzę przekazaną przez starszych. Miejsca, o których opowiadają nam świadkowie doskonale przypisane są do historii miasta. Szkoda tylko, że musimy wstydzić się za jego obecny wygląd...

Kolejny przystanek z kulturą żydowską, był na Festiwalu Kultury Żydowskiej w Krakowie. Spotkaliśmy się ze znajomymi, którzy również opiekują się judaikami. Byli m.in. Dariusz Walerjański, Grzegorz Kamiński (odpowiedzialny za cmentarze w Wielowsi i Toszku), Kamila Klauzińska ze Stowarzyszenia YACHAD, ukochany Jan Jagielski (Żydowski Instytut historyczny), bracia Lorenc (stowarzyszenie Spotkanie Rymanów), udało nam się stworzyć fajną grupę ludzi z pasją, która ma wspólny cel: zachować dziedzictwo.

W Krakowie poznaliśmy Ellie Shapiro (której babcia była polską Żydówką), a która obecnie mieszka w San Francisco i jest organizatorką Jewish Music Festival - jednego z największych festiwali muzyki żydowskiej w USA. Ellie, po wysłuchaniu naszej historii bez namysłu wsiadła do naszego samochodu i przyjechała do Będzina! Spędziła z nami dzień w centrum miasta. Pokazaliśmy jej wszystko o czym wiemy, opowiedzieliśmy o historii miasta. Była żywo poruszona, stwierdziła, że mimo, iż była wcześniej 4 razy w Polsce, ta wycieczka zrobiła na niej największe wrażenie, po wizycie w Będzinie była bardziej wstrząśnięta niż w Auschwitz. Kontakt z Ellie będziemy pielęgnować. Cudown, kochana osoba!!! Ellie jest menedżerką projektu THE ARK PROJECT, który w zeszłym roku gościł w Krakowie na Festiwalu Muzyki Żydowskiej, a w tym roku w Lublinie na Festiwalu Inne Brzmienia, na który pognała prosto z Będzina. Oto fragment zeszłorocznego koncertu w Krakowie: http://www.youtube.com/watch?v=uyLhErDSvqE

z Ellie Shapiro

W czwartek 9 lipca, dotarli do Będzina goście z Oświęcimia, USA i Kanady. Tomasz Kuncewicz (dyrektor Centrum Żydowskiego w Oświęcimiu) oraz Maciej Zabierowski (z tejże instytucji) przywieźli ze sobą uczestniczki z wymiany z USA i Kanady. Wszyscy byli zachwycenia naszą pracą i miastem oczywiście (swoją drogą musimy nieźle nagimnastykować się, aby ubrać w słowa cały "będziński syf" starówki i reszty centrum).

Była z nimi Ruth Ellen Gruber - pisarka, felietonistka, fotografka z USA - Pani Ellen prowadzi blog, w którym opisuje wycieczki po świecie śladami kultury żydowskiej. Była zaskoczona ilością miejsc, zabytków w Będzinie. Była zszokowana postawą władz w stosunku do zabytków (Mizrachi, nieoznakowane cmentarze), do miejsc pamięci. Podziwia nas za pracę i na pewno pozostanie z nami w kontakcie.

KONIECZNIE: http://jewish-heritage-travel.blogspot.com/

Ruth Ellen Gruber

16 maja 2009

Sląska Organizacja Turystyczna w ramach projektu: Widzą, wiedzą, informują, czyli doskonalenia kadr informacji turystycznej województwa śląskiego, odwiedzi Bramę Cukermana.

Tekst Piotra Dudały (rzecznika prasowego Starostwa Powiatowego w Będzinie) http://sosnowiecfakty.pl/news.php?id=5914

30/31 maja 2009, start godz. 17.00, NOC Z CUKREM! w Bramie Cukermana

Zapraszamy na wydarzenie kulturalne, które odbędzie się w Bramie Cukermana - najsłynniejszej bramie w mieście - na powietrzu!!! Chcemy z wami cieszyć się wiosną, porozmawiać co w mieście słychać, i uczcić powstanie naszej Fundacji...

Przewidujemy: świetną zabawę, dźwięki muzyki, kawę i herbatę, film oraz PIZZĘ Brama Cukermana!!!! Impreza odbędzie się w plenerze, czyli w Bramie przy al. Kołłątaja 24

Program NOCy Z CUKREM:

**Dźwięki muzyki, czyli Olga Mieleszczuk

**KINO, film Wspomnienie z Będzina Wojciecha Grabowskiego

**PIZZA Brama Cukermana - wprowadzamy na rynek nowy produkt! Zaprzyjaźniona pizzeria z Będzina Kanion PIZZA specjalnie dla nas stworzyła pizzę reklamującą naszą działalność, jednocześnie będzie to raczej pierwszy produkt lokalny w Będzinie. Składniki pizzy: świeży ogórek, cebula, czosnek, zioła suszone, papryka, czarne oliwki, ser! ZAPRASZAMY NA DEGUSTACJĘ. Pizza będzie na stałe w menu w Kanionie!

**kawa i herbata.....na świeżym powietrzu....

** Uczniowie Gimnazjum nr 1 w Będzinie zaprezentują 15 minutowy występ: taniec i pisenki
żydowskie przeplatane wesołymi anegdotami.
Młodzież realizuje projekt edukacyjny Fundacji Ochrony Dziedzictwa Żydowskiego: "Przywróćmy Pamięć".

29 kwietnia 2009

Oficjalnie otrzymaliśmy patronat Narodowego Centrum Kultury w Warszawie nad projektem Świadkowie Historii: Będzin. NCK, pomimo, że realizowało projekt do 2008 roku, potwierdziło chęć pracy z nami.

Efektem Świadków Historii realizowanych do roku 2008, jest strona www.swiadkowiehistorii.pl oraz Elementarz historii mówionej, który jest kompendium wiedzy na temat przeprowadzania wywiadów, pod kątem zbierania informacji. Już wkrótce dostępny będzie w siedzibie fundacji.

18 kwietnia - 20 maja 2009

W Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu odbędzie wystawa Alternatif Turistik, czyli uśmiech z destrukcją w tle. Kuratorem przedsięwzięcia jest Marcin Doś - związany z Będzin Beat. Punktem centralnym będzie książka przygodowa INDUNATURE, autorstwa Marcina - nieszablonowy, alternatywny przewodnik turystyczny po województwie śląskim.

Projekt to nie tylko wystawa, ale również rozmowy, wycieczki, pikniki, przygody. Zostaliśmy zaproszeni do wzięcia udziału w projekcie. Będziemy w Będzinie oprowadzać wycieczki po mało turystycznych miejscach..

Wkrótce więcej szczegółów, a naszej stronie. Zapisy będą prowadzone w Kronice.

LINK: KRONIKA

Świadkowie Historii: Będzin

Ponieważ coraz więcej informacji od Świadków Historii, postanowiliśmy zrobić osobną podstronę:

25 lutego 2009

Dzisiaj udało nam się zawiązać grupę, która będzie zajmować się Świadkowie Historii: Będzin. Oprócz członków naszej Inicjatywy, naszej przyjaciółki Izabeli Warskiej, w skład osób odpowiedzialnych, rozwijających i tworzących projekt wchodzą licealiści z I L.O. im. M. Kopernika w Będzinie: Klaudia Wiącek, Katarzyna Pawełczyk, Piotr Kornobis, Filip Osowski, Patrycja Zimna, Ewa Kyzioł, Paulina Nowak, Magda Widłak, Agata Mieszczanin, Emilia Kopka, Wojciech Dróżdż, Kamil Przybyłowicz, Michał Piwowar, Magda Białas, Maciej Kobus.

I tak wszyscy razem stanęliśmy przed wielką odpowiedzialnością, ale i przyjemnością, zebrania i przechowania wspomnień starszych mieszkańców Będzina. Szmat drogi jaki musimy pokonać, chociaż zatrważa, jest dla nas nauką i pracą z fantastycznymi ludźmi.

Z góry dziękujemy wszystkim Świadkom Historii.

14 lutego 2009

Robert Garstka, nasz znajomy fotograf, przyprowadził do nas profesor Mary Fulbrook z University College London w Anglii. Profesor prowadziła badania dotyczące życia mieszkańców Będzina i okolic w czasie okupacji niemieckiej, a także świadomości dotyczącej historii tego obszaru wśród dzisiejszego społeczeństwa Będzina.

Z zebranych materiałów powstanie film dokumentalny do celów dydaktycznych dla studentów Collegu w Londynie.

23 stycznia 2009

Coraz bliżej wpisu do rejestru zabytków woj. śląskiego dawnego Domu Modlitwy Cukermana. Jeszcze w lutym obiekt stanie się zabytkiem ruchomym. Następnym krokiem będzie ubieganie się (już) FUNDACJI BRAMA CUKERMANA o środki na dofinansowanie prac renowacyjnych.

Naszą pracę nad konserwacją zabytkowych polichromii podzieliśmy na etapy. Pierwszym będzie zabezpieczenie polichromii przed niszczeniem, a także odkrycie tego co znajduje się jeszcze pod farbą. Jak się okazało, po wizycie konserwatorów, jest tego jeszcze całkiem sporo. Szczególnie tzw. lamperii imitującej drewno, bardzo misternie namalowanej. Ten etap chcemy zrealizować w tym roku. Następnie zajmiemy się renowacją polichromii. Z góry zaznaczamy, ze nie będziemy uzupełniać brakujących fragmentów. Istnieją dwie szkoły renowacji malarstwa ściennego: warszawska, która domalowuje braki malowideł oraz krakowska, pozostawiająca "puste" miejsca naznaczone czasem. My obstajemy przy tej drugiej.

Wraz z konserwator, Agnieszką Trzos (która będzie zajmować się polichromiami w Domu Modlitwy Cukermana), doszliśmy do wniosku, że polichromie można by zrekonstruować, jadnakże historia pisze swój scenariusz i wolimy o tym pamiętać. Miejsce jest symbolem pamięci o przeszłości, dlatego pozostawimy jej ślady.

Kilka zdjęć z wizyty konserwatorów: Agnieszka Trzos i Adrian Kiszczak. Prace odkrywkowe:

Podsumowanie I etapu projektu Hurtownia Manufaktury w Będzinie

13 grudnia w Domu Modlitwy Cukermanów odbyła się inauguracja projektu Hurtownia Manufaktury.W tym dniu odwiedziło nas wiele osób zainteresowanych kulturą i historią Będzina. Spotykaliśmy się z mieszkańcami Będzina, ale również i z przyjezdnymi, którzy żywo popierają naszą inicjatywę. Stajemy się rozpoznawalni, a dzięki temu mamy coraz większy wkład w polepszaniu wizerunku miasta.

Frekwencja zwiedzających, zainteresowanie mediów świadczą o potrzebie takich akcji. Na wiosnę planujemy II etap Hurtowni Manufaktury w Będzinie oraz ruszamy z tablicami w Sosnowcu.

Dziękujemy Urzędowi Miasta oraz Starostwu Powiatowemu z Będzina za pomoc w realizacji Hurtowni Manufaktury.

13 grudnia m.in. odwiedzili nas: Prezydent Miasta Będzina Radosław Baran, Starosta Powiatu Będzińskiego Adam Lazar, profesor Jacek Rykała - artysta malarz, Edward Kaniewski - "Super Śląski Przewodnik", Szymon Kobylarz - artysta, Joanna Podgórska - radna z Będzina oraz wielu przyjaciół, znajomych, turystów i mieszkańców miasta.

Media: Gazeta Wyborcza, Dziennik Zachodni, TV Silesia, TVP 3, MM portal Moje Miasto, Wiadomości Zagłębia.

Czas płyną... a my przy dobrym filmie, zielonej herbacie oraz macy prosto z pieca z Domu Modlitwy Cukermanów, rozmawialiśmy o historii miasta, planowaliśmy kolejne projekty, a przede wszystkim dobrze się bawiliśmy

Od lewej: Starosta Powiatu Będzińskiego Adam Lazar z żoną, Marcin Lazar - historyk, 4 x Inicjatywa Brama Cukermana, Prezydent Miasta Będzina Radosław Baran.

Hurtownia Manufaktury i herbata z cukrem!

13 grudnia 2008 (sobota), w godz. 11.00-17.00, wstęp wolny

Program dnia, projekcje filmów:

11.30 - 12.45 - Pancernik Potiomkin (1925 r.)

13.00 - 15.00 - Metropolis (1926 r.)

Hurtownia Manufaktury i herbata z cukrem!

13 grudnia 2008 (sobota), w godz. 11.00-17.00, wstęp wolny

Zapraszamy na inaugurację projektu Hurtownia Manufaktury oraz jednodniową herbaciarnię w dawnym Domu Modlitwy Cukermanów w Będzinie.


Hurtownia Manufaktury, to projekt, który ma na celu zamocowanie na fasadach kamienic w Będzinie tablic upamiętniających przedsiębiorstwa, które działały w okresie międzywojennym. Opierając się na źródłach historycznych odtworzyliśmy hipotetyczny wygląd tablic reklamowych z przed wojny. Treść "szyldów" jest autentyczna, czasem zaskakująca, jak ta z nieistniejącego już KINO-TEATRU CORSO, przy ulicy Małachowskiego 15: "stale zakontraktowana pierwszorzędna produkcja filmowa, europejska i amerykańska".

Wybraliśmy około trzydziestu sklepów, składów, spółek, zakładów rzemieślniczych, po których zostały tylko wzmianki w liczących ponad 80 lat książkach teleadresowych. Obok takiego tematu nie sposób przejść obojętnie! Z tych tablic wynika jednoznacznie wielokulturowy charakter miasta.

Nazwa projektu Hurtownia Manufaktury zaczerpnięta została z tablicy przy ul. Sączewskiego 21.

Naszym celem jest przypomnienie tamtych miejsc, a także zainteresowanie mieszkańców i turystów kulturą i historią miasta, sprowokowanie ich do dalszych poszukiwań historycznych. Chcielibyśmy, aby tablice zwiększyły atrakcyjność turystyczną Będzina. W niedalekiej przyszłości mamy nadzieję podjąć analogiczne działania w innych miastach.

Oprócz tablic, na projekt składają się mapa informacyjna oraz www.hurtowniamanufaktury.pl, w których przywołanych zostało około 100 miejsc wraz z ulicami i numerami kamienic.


13 grudnia uruchamiamy herbaciarnię oraz kino z filmami z lat międzywojennych (do wyboru m.in. Metropolis, Pancernik Potiomkin, Światła wielkiego miasta, Gabinet doktora Caligari). Będziemy też rozmawiać, planować, i rozdawać mapę do projektu Hurtowania Manufaktury.

Wszystkich serdecznie zapraszamy!!!!

Hurtownia Manufaktury, to projekt który powstał z pomysłu Inicjatywy Brama Cukermana we współpracy ze Starostwem Powiatowym W Będzinie i Urzędem Miejskim.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------

Mamy fundatora!!! Jest nim Biuro Turystyczne Lubatur z Będzina! Jesteśmy w trakcie korekt w statucie fundacji. Wkrótce więcej szczegółów...

Do wynajęcia lokale w Bramie Cukermana!!! Na puby, sklepy, pracownie, manufaktury i inne... Kontakt przez Inicjatywę

14 listopada 2008

Pasjonaci ocalili malowidła - zapraszamy serdecznie do lektury Gazety Wyborczej

8 listopada 2008

Dzisiaj odbyliśmy podróż po Będzinie z młodzieżą z Bytomia i Stuttgartu Śladami kultur… „Jerozolima Zagłębia”. Spotkanie z kulturą żydowską w Będzinie. (w ramach projektu Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość. Śladami kultur – Żydzi na Górnym Śląsku. Nauczanie regionalne jako multimedialne doświadczenie organizowanego przez Dom Współpracy Polsko - Nimieckiej z Bytomia). Wycieczka miała charakter edukacyjny. Zwiedziliśmy będziński cmentarz żydowski na podzamczu, centrum miasta oraz dwa domy modlitwy: Synagogę Mizrachi i Dom Modlitwy Cukermanów.

Wynikiem z odwiedzin ma być film, na który z niecierpliwością czekamy.

Wycieczkę poprowadził Mirosław Starzyński.

Poniżej zdjęcie z kirkutu o poranku, kiedy słońce otula macewy byłych będzińskich mieszkańców... (Warto nadmienić, że kirkut na podzamczu powstał na pocz. XIX wieku i był cmentarzem cholerycznym.)

I trochę żywych uczestników wycieczki edukacyjnej:

13 listopada 2008, Biblioteka Miejska i Powiatowa w Będzinie, godz. 17.00
promocja albumu Krzysztofa Michalskiego Będzin. Gród nad Czarną Przemszą

Wydawcą jest Stowarzyszenie Wspierania Działań Twórczych VIA ARTE, współwydawcą Drukarnia Archidiecezjalna w Katowicach.
W albumie zdjęcia miasta: romantyczne, nostalgiczne, enigmatyczne!

25 PLN - wsparcie dla VIA ARTE + piękny album Krzycha

Zapraszamy!

5 listopada 2008

Kilka tygodni temu Paweł Bogocz realizował teledysk zespołu AKURAT do piosenki Żółty wróbel. W tle sfilmowany jest Będzin i Brama Cukermana.

Bohema w Będzinie kręci się.....Polecamy!

AKURAT - teledysk

3 listopada 2008

Otrzymaliśmy właśnie list o następującej treści.... chyba nie wymaga komentarza...dziękujemy!

Serdecznie witam,

Pani Karolino dziękuję za pamięć oraz linka do strony o pięknym kiedyś zapomnianym, ale czekającym na swój dzień chwały sali modlitw - domu Bożym, gdzie ściany widziały i słyszały głosy modlących się przedwojennych Żydów. To miejsce, gdzie wzywało się BOGA JAHWE, gdzie BŁOGOSŁAWIONO każdy dzień, poranek, południe i wieczór. To miejsce, kiedy je odwiedzam wiem, że przeszłość niesie w sobie tajemny wskaźnik, gdzie brzmi echo głosu tych, którzy zamilkli. To miejsce, to architektura intymna, architektura porzucona, obecnie architektura uratowana.

Pełen podziwu dla tego co Pani z Mężem uczyniła; jako Wasz przyjaciel życzę aby Państwa nadzieje i plan jaki chce zrealizować Inicjatywa Brama Cukermana się spełniły w 200%.

Z wyrazami szacunku, Dariusz Walerjański

6-10 listopada 2008
Polsko-niemieckie warsztaty dla młodzieży Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość. Śladami kultur – Żydzi na Górnym Śląsku. Nauczanie regionalne jako multimedialne doświadczenie,
Bytom

Uczestniczymy w programie warsztatów w piątek (7.11) w Bytomiu, odbędzie się z nami dyskusja + warsztaty pt: Kultura żydowska dawniej i dziś: Będzin na starych fotografiach – Będzin
2039. Przygotowanie do podróży studyjnej i wywiady młodzieży.
W sobotę (8.11) będzie miała miejsce podróż studyjna: Śladami kultur… „Jerozolima Zagłębia”. Spotkanie z kulturą żydowską w Będzinie, również w Domu Modlitwy Cukrmanów, gdzie młodzież przygotuje materiał filmowy do przyszłych projektów multimedialnych

Więcej o projekcie: Dom Współpracy Polsko-Niemieckiej

Październik 2008
Złożenie wniosku o wpis do Śląskiego Rejestru Zabytków.
O rozpoczęciu procedury wpisu decyduje złożenie białej karty, czyli ewidencji / opisu miejsca. Praca ta trwa. Białą kartę na wniosek Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków przygotowuje Dariusz Rozmus.
Na początku listopada zostanie dostarczona do Konserwatora.


28 października 2008
W ramach jednego z projektów programu Socrates Comenius Past time - Past culture Zespół Szkół Ekonomicznych w Dąbrowie Górniczej gościł w Polsce nauczycieli z partnerskich szkół biorących udział w projekcie (Turcja, Włochy, Serbia). Młodzież i nauczyciele z dąbrowskiej szkoły średniej wybrali temat związany z historią i kulturą Żydów w Zagłębiu Dąbrowskim. 28 października grupa polskiej młodzieży wraz z nauczycielami ze swojej szkoły (m. in. Mariusz Stefaniak - nauczyciel historii i Justyna Knapczyk - anglistka - koordynatorzy) oraz nauczyciele z Europy Południowej zwiedzili Muzeum Miejskie "Sztygarka" w D. G., gdzie brali udział w lekcji muzealnej (nt. dziejów społeczności żydowskiej w regionie oraz specyfiki kulturowej cmentarzy żydowskich; D. Rozmus, M. Cyankiewicz).

14 października 2008
Odwiedzili nas twórcy programu telewizyjnego Kuklok Kulturalny z TV Silesia. Nakręciliśmy felieton.
Może za bardzo nostalgiczny, ale autorka, Dominika Krzemień, fanka Philipa Glassa (muzyka w tle), tak właśnie zobaczyła to miejsce. Dużo pracy przed nami...

KUKLOK KULTURALNY

(o cierpliwość prosimy, filmu nie da się przewinąć, a nasz felieton jest jako drugi)

15 września 2008
Zduńska Wola
Odbyliśmy podróż na I Ogólnopolską Konferencję osób działających na rzecz ochrony dziedzictwa kultury żydowskiej w Polsce zorganizowaną przez towarzystwo Historyczne Yachad. Wystąpiliśmy w sprawie Domu Modlitwy Cukermanów.
Wzbudziliśmy niemałe zainteresowanie, a także nawiązaliśmy wiele cennych znajomości, które z pewnością w przyszłości zaowocują współpracą.

19-20 sierpnia 2008
Po roku wyłączenia Domu Modlitwy Cukermanów z życia miasta, miejsce pojawia się na mapie zabytków Będzina.

W ramach Światowego Zlotu Żydów Będzina zorganizowaliśmy Dni Otwarte Domu Modlitwy. Obiekt cieszył się ogromnym zainteresowaniem, zarówno ze strony Żydów, którzy przybyli na podróż sentymentalną do miasta swojego dzieciństwa, czy swoich przodków, jak i mieszkańców Województwa Śląskiego. Frekwencja odwiedzających zaskoczyła nas wszystkich!

Zaprezentowaliśmy swoje plany związane z działalnością Inicjatywy Brama Cukermana.

Dni Otwarte Domu Modlitwy Cukermanów odbyły się również podczas VI Dni Kultury Żydowskiej w Będzinie.